ถ้าจบครุศาสตร์หรือศึกษาศาสตร์มาแล้วอยากสอนในโรงเรียนรัฐ สองเรื่องที่ต้องทำความเข้าใจก่อนคือ ใบประกอบวิชาชีพครู กับ การสอบบรรจุครูผู้ช่วย
คนเพิ่งจบมักคิดว่าทั้งสองอย่างนี้เป็นเรื่องเดียวกัน แต่จริงๆ ไม่ใช่
ใบประกอบวิชาชีพครู คืออะไร
ใบประกอบวิชาชีพครูออกโดยคุรุสภา เป็น “ใบอนุญาต” ให้สอนได้ตามกฎหมาย
ไม่มีใบนี้ ก็สอนในโรงเรียนรัฐไม่ได้ ถึงแม้จะสอบบรรจุผ่านแล้วก็ตาม บางคนสอบครูผู้ช่วยได้แต่ยังไม่มีใบ ก็ต้องรีบขอก่อนเริ่มงาน
วิธีได้ใบมีสองทาง ทางแรกคือจบจากมหาวิทยาลัยที่หลักสูตรได้รับการรับรองจากคุรุสภา (ส่วนใหญ่ครุศาสตร์/ศึกษาศาสตร์ที่ติดตามมาตรฐาน) ทางที่สองคือสอบขอใบประกอบวิชาชีพโดยตรง ซึ่งต้องผ่านทั้งข้อเขียนและสอบสัมภาษณ์
ลองทำแนวข้อสอบใบประกอบวิชาชีพครู เพื่อดูว่ายังมีจุดไหนที่ต้องเสริมบ้าง
ครูผู้ช่วย คืออะไร
ครูผู้ช่วยคือตำแหน่งราชการของกระทรวงศึกษาธิการ เปิดรับสมัครผ่าน สพฐ. หรือสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา
การสอบบรรจุครูผู้ช่วยแบ่งเป็นสองภาค ภาค ก. คือวิชาความรู้ทั่วไปด้านการศึกษา และภาค ข. คือวิชาเอกตามสาขาที่ยื่นสมัคร
ต่างจากใบประกอบวิชาชีพซึ่งเป็น “ใบอนุญาต” ครูผู้ช่วยคือ “ตำแหน่งงาน” ต้องฝึกงานก่อน 2 ปีจึงได้รับการบรรจุเป็นครูอย่างเป็นทางการ
ดูแนวข้อสอบครูผู้ช่วย ครอบคลุมทั้งวิชาการศึกษาและวิชาเฉพาะ
ต้องสอบอะไรก่อน
ถามตรงๆ ก็ตอบได้ว่า ใบประกอบวิชาชีพก่อน
เหตุผลง่ายมาก ถ้าสอบบรรจุผ่านแต่ยังไม่มีใบ ก็ทำงานไม่ได้อยู่ดี หลายคนเตรียมสอบทั้งสองพร้อมกัน แต่ถ้าต้องเรียงลำดับควรจัดการใบก่อน
สำหรับคนที่จบจากสาขาอื่น (ไม่ใช่ครุศาสตร์) แล้วอยากเปลี่ยนสายมาสอน ต้องผ่านหลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพครู หรือ ป.บัณฑิต ก่อนถึงจะขอใบได้
ทบทวนวิชาความรู้ทั่วไปไปพร้อมกัน
การสอบทั้งสองอย่างมีส่วนที่ทับซ้อนกัน เช่น กฎหมายการศึกษา จิตวิทยา และหลักสูตรแกนกลาง คนที่อ่านเพื่อสอบครูผู้ช่วยก็เตรียมตัวสอบใบไปพร้อมๆ กันได้เลย
ถ้าต้องการเพิ่มฐานความรู้ทั่วไปด้านราชการด้วย แนวข้อสอบ ก.พ. ช่วยให้คุ้นเคยกับรูปแบบข้อสอบวิเคราะห์เหตุผลที่หลายหน่วยงานราชการใช้อยู่
เรื่อง GPA ที่ต้องรู้
การสมัครสอบบรรจุครูผู้ช่วยบางเขตพื้นที่กำหนดเกรดเฉลี่ยขั้นต่ำไว้ที่ 2.5 หรือ 3.0 ก็มี
ถ้ายังเรียนอยู่และกำลังวางแผนว่าต้องรักษา GPA ไว้ที่เท่าไหร่ ลอง คำนวณ GPA/GPAX เพื่อดูว่าแต่ละภาคเรียนที่เหลือต้องทำได้เกรดเฉลี่ยเท่าไหร่ถึงจะถึงเป้า
สรุป
| เรื่อง | ใบประกอบวิชาชีพ | ครูผู้ช่วย |
|---|---|---|
| ออกโดย | คุรุสภา | สพฐ. / เขตพื้นที่ |
| คือ | ใบอนุญาตสอน | ตำแหน่งราชการ |
| ต้องสอบ | ข้อเขียน + สัมภาษณ์ | ภาค ก. + ภาค ข. |
| ทำพร้อมกันได้ไหม | ได้ แต่เริ่มที่ใบก่อน | — |
ไม่มีคำตอบเดียวที่ถูกสำหรับทุกคน แต่รู้ว่าแต่ละอย่างคืออะไรก่อน แล้วค่อยวางแผนจะง่ายขึ้นมาก